Home » BLAAStechniek » toonvorming » vibrato

vibrato

Het vibrato is er zuiver en alleen om een toon te kleuren en moet dus ook als zodanig toegepast worden. Ik geef toe dat het vibrato een erg persoonlijke aangelegenheid is, maar de functie is wel universeel, nl. het vergroten van de vitaliteit en dus verlevendiging van de toon.

  • Het vibrato wordt nog wel eens op een overdreven wijze uitgevoerd om technische tekortkomingen te verbloemen. Daarom moet een beginnende leerling altijd eerst met een strakke goed door adem gesteun-de toon leren spelen alvorens daar eventueel een vibrato aan toe te voegen.
  • De verschillende muziekstijlen uit de muziekgeschiedenis van de 20e eeuw kennen vele verschillende toepassingen van het vibrato. Zo was het in de twintiger en dertiger jaren te doen gebruikelijk om met een sterk en wijd vibrato te spelen (Louis Armstrong). In bijv. de 'cool jazz' werd er zo min mogelijk gevibreerd. Als het al gebeurde dan deden ze het aan het eind van de toon. 
  • Het vibrato kan grote invloed uit kan oefenen op het karakter van de muziek.

We kunnen enkele verschillende vibratostijlen onderscheiden, zoals het

  • dynamische vibrato. Dit houdt in dat je met een bepaalde regelmaat hard en zacht speelt. Je doet dat door het aanspannen en ontspannen van het middenrif.
  • lipvibrato wordt er een regelmatige golfbeweging uitgevoerd rondom, boven, onder (of in combinatie) het tooncentrum. Het gaat dus om een variatie van de toonhoogte. De snelheid van deze golfbeweging kan gevarieerd worden en is afhankelijk van de smaak van de speler.

Het lipvibrato wordt meestal bewerkstelligd door het bewegen van de onderkaak.

De meest gebruikte lipvibrato is die waarbij de toon met regelmaat naar boven toe gevarieerd wordt. Dan kun je ook nog door met de linkerhand te schudden het geluid laten vibreren. Dit wordt wel gedaan, maar wordt afgeraden omdat het embouchure hierbij klappen krijgt te verduren, die absoluut niet wenselijk zijn. Hetzelfde gebeurt wanneer je met het hoofd schudt. Dit wordt ook afgeraden.

 

  • Onthoud dat het vibrato het embouchure nooit wezenlijk mag veranderen. Om goed te leren omgaan met vibrato raad ik de leerling aan om allereerst heel veel goede platen te beluisteren, en de daarop uitgevoerde vibrato's nauwkeurig te kopiëren. Je kunt het vibrato trainen door het ritmisch gelijkmatig (metronoom) uit te voeren op de verschillende tonen van een toonladder uit het middenregister. Let hierbij op de klankconstantie en de regelmaat van het vibrato.
  • Onthoud bij het studeren van vibrato dat het om een toegevoegde waarde gaat. Het is niet een op zichzelf staand iets. Een slechte toon gaat niet beter klinken door een sterk vibrato. Ik ben een voorstander van een vibrato waarbij je met behulp van de kaak de toon pas aan het eind met een lichte opwaartse toonhoogte vibratie laat klinken of zingen.   

Maak een Gratis Website met JouwWeb